وام گرفتن و اعتبار

استقراض و اعتبار یکی دیگر از ارکان سواد مالی محسوب می شود. قرض گرفتن سابقه طولانی دارد. در طول تاریخ افراد برای تامین نیازهای خود و یا انجام سرمایه گذاری اقدام به قرض گرفتن می نمودند. در چند قرن اخیر این موضوع رسمیت پیدا کرد و موسساتی ایجاد شدند که اقدام به پرداخت وام و اعتبار به افراد متقاضی نمودند.امروزه وام گرفتن و استفاده از اعتبارات یکی از راههای تامین هزینه های زندگی و انجام سرمایه گذاری است و اگر فردی اعتقاد و باور به اخذ وام و دریافت اعتبار نداشته باشد نمی تواند پیشرفت زیادی در عرصه اقتصادی داشته باشد مگر آنکه بصورت ارثی صاحب سرمایه بالایی باشد.

از طرف دیگر موسسات رسمی فراوانی تحت عنوان بانک، موسسه مالی، صندوق اعتباری وجود دارند که اقدام به پرداخت وام و اعتبار به متقاضیان می کنند.این پرداخت ها هم تابع شرایط و ضوابط مختلفی است. بعنوان مثال برخی موسسات وام با سود های پایین برخی با سودهای بالا پرداخت می کنند. شناخت انواع وام و اعتبار و آگاهی از ضوابط و قوانین پرداختی آنها می تواند فرد را با این فرصت ها اشنا کند و امکان بهره برداری از آنها را برای افراد فراهم نماید. در این بخش به معرفی اشکال وام و اعتبار در سیستم مالی ایران می پردازیم.
انواع وام
در ایران موسسات پولی و اعتباری انواع مختلفی از وام را پرداخت می کنند. گرچه پرداخت پول و دریافت آن بصورت اقساط همراه با مقداری سود و کارمزد وجه مشترک تمام این وام ها است  ولی بین آنها تفاوت های مهمی نیز وجود دارد. این تفاوت ها در امر مقدار سود و کارمزد،طول مدت بازپرداخت، شرایط ضمانت و ... می باشد. در ادامه تلاش می کنیم ضمن اشاره به مهمترین آنها، شرایط دریافت و بازپرداخت شان را بصورت خلاصه تشریح کنیم.
1) وام های قرض الحسنه
این نوع وام در واقع ارزان ترین وامی است که از جانب بانک ها، موسسات و صندوق های اعتباری پرداخت می شود در سالهای اخیر دو بانک هم بصورت تخصصی ایجاد شده اند که تنها وام های قرض الحسنه پرداختمی کنند.این وام، وامی است بدون سود و با کارمزد 2 تا 4درصد که در انواع گوناگون به متقاضیان ارائه می شود. از انواع آن می توان به وام تامین ابزار کار، رونق تولید، ازدواج، کمک هزینه تحصیل، وام نیازهای ضروری مانند تعمیرات و خرید خانه اشاره کرد.
معمولا برای دریافت این وام نیاز به ارائه ضامن معتبر وجود دارد. علاوه بر آن در بعضی بانک ها مبلغ آن بر اساس کارکرد حساب شخص تعیین می گردد. بازپرداخت این وام ها اغلب کوتاه و میان مدت بوده که موارد میان مدت مربوط به وام های ازدواج و مشاغل می باشد.
2- وام های مربوط به مسکن
این نوع وام برای خرید، ساخت،تعمیرات و اجاره واحدهای مسکونی پرداخت می شود. وام جعاله یا تعمیرات مسکن، ساخت مسکن، خرید مسکن،  اجاره مسکن، وام مسکن فرزند سوم، وام مسکن اولی ها، وام مسکن روستایی و وام پس انداز مسکن جوانان از جمله وام های مرتبط با بخش مسکن می باشد. برای دریافت برخی از این وام نیاز به سپرده گذاری است و برخی نیازی به سپرده گذاری ندارد. باز پرداخت این نوع وام هم متنوع ولی اغلب بلندمدت می باشد. نرخ سود و کارمزد برخی از وام ها که از نوع قرض الحسنه است بسیار پایین ولی بقیه بسیار بالا می باشد. ضمانت دریافت این نوع وام یا بصورت اشخاص خاص یا تحت رهن بردن سند ساختمان می باشد
3- وام های تولیدی
این نوع وام به کسانی داده می شود که یا در دو بخش کشاورزی و صنعت دارای فعالیت هستند و یا قصد سرمایه گذاری در این دو بخش را دارند. معمولا اقساط این نوع وام ها بلندمدت است و سود و کارمزد آنها نیز بعلت تقبل بخشی از آن توسط دولت پایین می باشد. تسهیلات خرید ماشین آلات صنعتی و یا کشاورزی نمونه هایی از این نوع وام هستند که توسط بانک ها به متقاضیان با شرایط مختلف پرداخت می گردد.
4- وام های بخش خدمات
این نوع وام ها به کسانی پرداخت می شود که در بخش خدمات از جمله، فروشندگی، واردات و صادرات و تهیه و توزیع غذا،گردشگری و پذیرایی مشغول به فعالیت هستند. معمولا سود تسهیلات گردشگری و پذیرایی پایین ول سود تسهیلات سایر قسمت در بالاترین سطح سود قرار دارد. بازپرداخت این تسهیلات هم کوتاه، میان و بلند مدت می باشد. تسهیلات مربوط به بومگردی، تسهیلا واردات و صادرات، مضاربه از معروفترین این دسته از وام ها محسوب می گردد
5- سایر وام ها
علاوه بر وام های فوق بانک ها وام های دیگری نیز به متقاضیان پرداخت می کنند. وام خرید خودرو، وام فرض اقساطی لوازم خانگی و مرابحه نمونه هایی از این نوع تسهیلات محسوب می گردد و اغلب کارمندان و کارگزان متقاضی آن هستند. معمولا سود این نوع تسهیلات بالا بوده و با ضمانت اشخاص پرداخت می گردد. بازپرداخت آنها هم کوتاه یا بلندمدت می باشد 
کارت اعتباری
یک کارت اعتباری یا Credit Card، یک ابزار مالی است که توسط آن، شرکت یا بانک یک وام بر اساس اعتبار‌ی که نزد آن‌ها دارید، برایتان تدارک می‌بیند. با این کارت شما قادر هستید هر چیزی که می‌خواهید، چه یک محصول کوچک یا یک محصول گران قیمت را خریداری کنید. همانند وام‌های رایج، پس از دریافت آن شما موظف خواهید بود تا طبق شرایط بر اساس زمان و میزان مبلغ، هزینه را به صورت ماهانه بازپرداخت کنید. در ایران در چند سال اخیر این نوع اعتبار رونق پیدا کرده است و اغلب برای خرید تولیدات داخلی و از طریق قرارداد با واحدهای تولید داخلی انجام می گیرد.برای بازپرداخت قسطی ممکن است کمی سود نیز روی مبلغ محاسبه شود. با این حال برای کاربرانی که قصد خرید اقلام ضروری یا مورد نیاز خود را دارند،‌ یک کارت اعتباری که اجازه دهد هزینه را بعدا به صورت قسطی پرداخت کنند، یک ابزار مالی عالی است.
چک بعنوان تضمین خرید بلندمدت