سرمایه گذاری یکی از موضوعات اساسی سواد مالی محسوب می شود. لازم است هر فرد ضمن آشنایی با انوع گزینه های سرمایه گذاری، باقوانین مربوط به هر گزینه آشنا باشد.نحوه سرمایه گذاری یکی از دغدغههای بزرگ زندگی امروز بشر شده است. پیشرفت تکنولوژیهای نو و روند افزایش قیمت محصولات در صنایع مختلف به همگان ثابت نموده است که بدون سرمایه گذاری امیدی به آینده نخواهد بود؛ اما چالش اصلی در این میان انتخاب روش سرمایه گذاری در ایران و نحوهی سرمایه گذاری در بازارهای مناسب برای آن میباشد.بسیاری از مردم به تصور سود ده بودن یک بازار و بدون داشتن شناخت کافی اقدام به وارد کردن کل سرمایه زندگی خود در آن نموده که در اکثریت موارد شاهد از بین رفتن سرمایههای این افراد در این مواقع هستیم. ازاینرو داشتن اطلاعات کافی درباره نحوه سرمایه گذاری و آشنایی با اصول اولیه ورود به هر بازاری، لازمه آن میباشد
تعریف سرمایه گذاری
از نظر لغوی سرمایه گذاری چیزی است که با پول خریداری می شود و انتظار می رود درآمد یا سودی در آینده دور یا نزدیک ایجاد کند. در عمل اختصاص بخشی از سرمایه به فعالیت هایی است که از آن انتظار کسب سود در بازه زمانی های مختلف متناسب با ریسک آن را داریم. در یک تعریف کلی سرمایه گذاری عبارتست از وارد کردن پول و سرمایه نقدی به بازاری و خرید محصولات آن بازار برای کسب سود و افزایش ارزش سرمایه اولیه است.
یکی از اصول مهم در نحوه سرمایه گذاری نرخ رشد سرمایه است. برای مثال شما اگر محصولی را میخرید که بعد از دو سال ۲۰ درصد سود برای شما به ارمغان بیاورد، نرخ رشدی کمتر از سود بانکی داشتهاید. هرچند به معنای ریالی سرمایه شما افزایش یافته است اما در واقعیت شما بازنده این سرمایه گذاری بودهاید.
گزینه های سرمایه گذاری
گزینه های سرمایه گذاری موقعیت ها یا کالاهایی هستند که با خرید و یا اختصاص پولی به آنها این امید را داریم که در آینده برای ما سودآوری لازم را داشته باشد. هر چند در جهان امرورز این گزینه ها معروف و مشخص هستند ممکن است وضعیت و میزان سودآوری آنها از جامعه ای به جامعه دیگر متفاوت باشد. در ادامه مهمترین گزینه های سرمایه گذاری را معرفی می نماییم.
1- سرمایه گذاری در بورس
پربازدهترین بازار ایران در ۲۰ سال گذشته بازار بورس بوده است. این بازار متشکل از سهام شرکتهای معتبر و بزرگ ایران است که در آن قیمتها با توجه به میزان عرضه و تقاضا در میان فعالین این بازار بالا و پایین میرود. مدرنترین بازار حال حاضر ایران بازار بورس میباشد که شما با ورود به این بازار با کمترین دغدغه و بدون پیشنیاز با مراجعه به سازمان و شرکتی میتوانید در خانه و با یک سیستم کامپیوتری و خط اینترنت در آن به سرمایه گذاری بپردازید.
مزایای بازار بورس
- امکان ورود به بازار با سرمایههای بسیار کمتر از ۵۰۰ هزار تومان
- بدون نیاز به رفتوآمد و خریدوفروش سهام به صورت آنلاین
- بازده بسیار بالا در مدت زمان یکسان نسبت به سایر بازارها
- تنوع در سرمایه گذاری در بخشهای مختلف صنعت
- کسب سود هم با سهامداری در شرکتهای مختلف و هم با نوسان قیمت
- نقد شوندگی بسیار بالای بازار
- تبادلات مالی در کمتر از چند دقیقه
- رونق تولید در کارخانهها و شرکتهای عضو بازار بورس
معایب بازار بورس
- محدود بودن به ساعات مشخصی در طول روز
- ریسک متوسط در سرمایه گذاری
- تأثیر اخبار سیاسی، اقتصادی و جهانی در این بازار با قدرت زیا
دومین بازاری که ایرانیها علاقه بسیار زیادی هم به آن دارند، بازار طلا و سکه است. نحوه سرمایه گذاری در این بازار نیز اصول خاص خود را دارد. طلا پشتوانهای برای مردم در زمانهای قحطی و جنگ میباشد. ازاینرو قیمت این فلز ارزشمند در تاریخ زندگی بشر دائماً در حال افزایش بوده است.قیمت طلا در بازار ایران بستگی به بازارهای جهانی دارد اما بازار سکه نوسانات بسیار بیشتری را دارا میباشد. روند نوسان قیمت سکه در چند دهه گذشته در بازار ایران نسبت سود سالانهای بالاتر از میزان تورم را ثبت نموده که از دلایل اهمیت این بازار برای مردم است.بازار طلای آبشده، طلای دستدوم و سکههای چند گرمی نیز به داغ شدن این بازار کمک کرده و تعداد کاربران آن را بالاتر برده است.
مزایای بازار طلا و سکه
- امکان سرمایه گذاری با سرمایههای متوسط
- اطمینان به افزایش قیمت در بازههای زمانی طولانیمدت
- بازدهی زیاد در بازار سکه
- حرکت قیمتی بالاتر از میزان تورم
- نقد شوندگی خوب بازار
معایب بازار طلا و سکه
- تأثیر فوقالعاده شدید از خبرهای سیاسی و اقتصادی در دنیا و ایران
- سخت بودن پیدا کردن افرادی با اعتماد برای خریدوفروش در این بازار برای تازهواردان
- حبابهای شدید قیمتی در کوتاهمدت
- اعمال هزینه اجرت در خرید طلاهای زینتی
- هزینههای لازم برای نگهداری طلا و سکه در حجمهای سنگین
- ریسک زیاد بازار در کوتاهمدت
بازار مسکن به چند دلیل از جذابترین بازارهای سرمایه گذاری در ایران میباشد. بسیاری از ایرانیها حتی با داشتن سرمایههای زیاد انتخابی جز این بازار در سر ندارند. روند رو به رشد قیمتها در این بازار از همان ابتدا باعث شده ذهن برخی از سرمایهگذاران روی این بازار قفل شود. البته نداشتن ریسک از بین رفتن سرمایه و بازدهی حتمی آن در طولانیمدت از دیگر دلایلی است که بازار مسکن را نیز تبدیل به بازاری جذاب در ایران کرده است.
مزایای بازار مسکن و ملک
- سوددهی حتمی آن در طولانیمدت
- بدون نیاز به داشتن تخصصهای خیلی زیاد برای خریدوفروش
- رشد قیمتها نسبت به ارز و تورم سالیانه
معایب بازار مسکن
- نیاز به سرمایه بسیار زیاد اولیه برای ورود به بازار
- خواب سرمایه زیاد در پارهای از مواقع و دیر بازده بودن بازار
- نقد شوندگی بسیار پایین بازار، گاها شما نیاز به ماهها زمان برای فروش ملک خود خواهید داشت.
- عدم وجود سازمانی قاطع برای قیمتگذاری در این بازار
- نیاز به صرف زمان زیاد برای خرید
بازار خودرو هم ازجمله بازارهایی است که با وجود اعتراضهای زیادی که در سالهای اخیر از سوی کاربران داشته است، روند رو به رشد و افزایشی خود را همچنان ادامه میدهد. خودروها نیز در چند سال اخیر رشد فزایندهای در قیمت داشتهاند.
مزایای بازار خودرو
- نوسانگیری قیمتی در کوتاهمدت
- عدم نیاز به تخصص خیلی بالا و تجربه زیاد
معایب بازار خودرو
- نقد شوندگی متوسط بازار
- استهلاک زیاد خودرو در طول زمان
- افت قیمت با افزایش سال تولید خودرو
- نیاز به سرمایه نسبتاً بالا برای ورود
بازار ارز بازاری بسیار جذاب برای حرفهایهای این بازار و پر از ریسک برای تازه واردین است. کسانی که به دلیل رشد زیاد چند سال اخیر در این بازار با امید به چند برابر شدن سرمایه خود به آن وارد شدهاند، در نوسانات شدید آن در خطر از بین رفتن سرمایه خود قرار میگیرند. ازاینرو در این بازار نیاز به احتیاط بسیار زیادی خواهید داشت.
مزایای بازار ارز
- رشد قیمتها همسو با بازار جهانی
- حفظ ارزش پول در میانمدت برای سرمایهگذاران
- امکان ورود با سرمایه نسبتاً متوسط
- نقد شوندگی نسبتاً خوب بازار
معایب بازار ارز
- وجود محدودیتهای دولتی برای این بازار
- نوسانات شدید در کوتاهمدت
یکی دیگر از روشهای سرمایه گذاری متداول در بازار ایران، سرمایه گذاری پرخطر روی کسب و کارها و استارتاپ های اینترنتی و غیر اینترنتی است. با آشنایی با نحوه سرمایه گذاری در این بازار و انتخاب کسب و کار مناسب میتوانید علاوه بر کسب سود در آن به تولید و رونق چنین کسب و کارهایی هم کمک کنید.
مزایای ورود به سرمایه گذاری در کسب و کارها
- کمک به اقتصاد کشور و افزایش تولید ناخالص داخلی
- کاهش میزان نرخ بیکاری در جامعه
معایب سرمایه گذاری در کسب و کارها
- امکان از بین رفتن کل سرمایه در صورت شکست
- خواب سرمایه
- نقد شوندگی کم
- ریسک بالا
پارامترهای زیر ازجمله فاکتورهای مهم انتخاب بازار سرمایه برای هر فرد میباشند:
- میزان دارایی موجود برای سرمایه گذاری
- میزان ریسکپذیری خود فرد
- عدم نیاز به سرمایه در دسترس در کوتاهمدت
- شناخت از بازارها
مدیریت ریسک و اجرای آن